Mahalla, kökeni Arapça al-kīmiyā sözcüğüne dayanan KĪMIYĀ kavramını, maddeyi kullanarak şifa ve ortak bilgi üretmeye odaklanan kültürelarası bir gelenek olarak ele alır. Bu açıdan bakıldığında Mahalla; göçmen, yoksul, cinsiyetlendirilmiş beden, insan dışı varlıklar, çevre ve bilinmeyen gibi ötekileştirilmelere sanatsal özneleşme ve ortak varoluş imkânları yaratarak bu ayrımlara meydan okur. Çağdaş sanat pratiklerini tarihî mekânlar, zanaatkârlık bilgisi ve sivil bağlamlarla bir araya getirir ve bunların her birini sanatsal üretimin bir parçası olarak konumlandırır. Proje; haklara erişimin engellenmesi, dışlanma, kentsel dönüşüm ve politik şiddet gibi güncel konulara yanıt verirken; sanatsal pratiğin hâlâ dayanışma, görünürlük ve ortak bir diyalog üretebileceğini savunur.
Mahalla, sanatçıları mekânla, yerel topluluklarla ve birbirleriyle etkileşime davet ederken, işbirlikçi sanatsal pratiklere odaklanır. Özellikle kriz bölgelerinde bulunan sanatçıların uzun mesafeli uzaktan laboratuvarlar aracılığıyla sürece katılımı teşvik edilir; böylece sınırları, koşulları ve kısıtlanmaları aşan ortak bir üretim alanı oluşturulur.
KĪMIYĀ, uluslararası sanatçıları, zanaatkârları ve yerel toplulukları İstanbul’un tarihî Büyük Valide Han’ında bir araya getiriyor. Siyasi krizler, sürgün, ekolojik değişimler ve toplumsal parçalanma karşısında KĪMIYĀ, sanatın dönüşüm için nasıl alan açabileceğini araştırıyor: tüketmek yerine onarmak, bilgi ve deneyimi paylaşmak, yeni bağlar kurmak; özen, görünürlük ve birlikte hareket etme imkânları yaratmak.
Onarmak, dönüştürmek ve yeniden bağ kurmak
İlhami Tunç Gencer, Şevket Akıncı ve Aslı Balâ, çizim, animasyon, canlı müzik ve doğaçlamayı Yaşayan Animasyon adlı görsel-işitsel yerleştirmede buluşturuyor. Görüntü ve ses sürekli iç içe geçerek birbirini dönüştürüyor. Mustafa Boğa, aile fotoğraflarını, çiçekleri ve şiddet sahnelerini büyük ölçekli tekstil kolajlarında bir araya getiriyor; kişisel hafıza kolektif tarihle buluşuyor. Laura Gizicka ise simyayı doğal bir döngü olarak ele alıyor: tohumlar gelecekteki yaşamı taşırken toprak, su ve ateş, kili seramiğe dönüştürüyor. Marlene Hausegger, artan kadınlara yönelik şiddet ortamında koruma, görünürlük ve dayanışmayı araştıran bir ışık yerleştirmesini Kösem Sultan’a adıyor. Zabo Chabiland’ın ses yerleştirmesi ZIL’de tek bir vuruş titreşime ve yankılanmaya dönüşüyor.
Tahran, İstanbul ve Berlin arasında
Mahalla’nın İranlı Jump Cut Group ile iş birliği, günümüz İran’ındaki parçalanmış yaşamları film, fotoğraf ve deneysel müzik aracılığıyla ele alan bir dizi etkinlikten oluşuyor. Etkinliğin merkezinde Two adlı kısa film yer alıyor. Grubun üyeleri halen Tahran, İstanbul ve Berlin’de çalışmalarını sürdürüyor.
Tahran, Berlin ve İstanbul arasında devam eden bu uluslararası iş birliği, Creative Europe tarafından desteklenen, sanatsal hareketlilik ve ortak üretim pratiğine yönelik Avrupa platformu MagiC Carpets’ın bir parçası olmakla birlikte, Pilot Gallery ile iş birliği de KĪMYĀ kapsamında devam ediyor.
KĪMYĀ, Diyalog tarafından İstanbul Büyükşehir Belediyesi (IBB) iş birliğiyle düzenleniyor; bunun yanı sıra festival Arts Council Malta, Austrian Cultural Forum Istanbul ve Avusturya Federal Konut, Sanat, Kültür, Medya ve Spor Bakanlığı tarafından da destekleniyor. Performanslar, atölyeler, konuşmalar ve kolektif üretim izleyiciyi ortak bir pratiğin parçası olarak sürece dâhil ediyor.
