ABD’nin kuruluş anlatısının merkezinde yer alan Philadelphia, Independence National Historical Park’ta kölelik tarihine dair panoların ve sanat işlerinin kaldırılması üzerine Trump yönetimine karşı hukuki süreç başlattı. Kent yönetimi, söz konusu müdahalenin hem yetki aşımı hem de tarihsel hafızaya zarar veren bir sansür girişimi olduğunu savunuyor.
Philadelphia Belediyesi, ABD İçişleri Bakanlığı ve National Park Service (Ulusal Park Servisi)’ne karşı federal mahkemede açtığı davada, President’s House (Başkanlık Evi) alanında yer alan kölelik temalı serginin kaldırılmasının durdurulmasını ve sökülen unsurların korunmasını talep ediyor. Park, Liberty Bell’in ve ABD’nin ilk başkanlarının yaşadığı konutun bulunduğu alanı kapsıyor.
Kamusal Hafıza Üzerindeki Müdahale
Sergi, Anayasa’nın köleliği yasaklamayan yapısını ve kölelerin nüfus sayımında üçte beş oranında sayıldığı (Three-Fifths Compromise) düzenlemesini anlatan panoların yanı sıra, transatlantik köle ticaretinin yol açtığı sonuçları gösteren video anlatımlarından oluşuyordu. Belgeselci Louis Massiah tarafından hazırlanan video bölümlerinin de karartıldığı, sergi panolarının ise park görevlileri tarafından söküldüğü bildirildi. Massiah, alana yaptığı ziyarette serginin büyük ölçüde işlevsiz hâle getirildiğini belirtti.
National Park Service, müdahalenin Mart 2025’te Trump tarafından imzalanan ve federal kültürel kurumlarda “Amerikalıları geçmişte ya da bugün aşağılayan” içeriklerin gözden geçirilmesini öngören başkanlık kararnamesi doğrultusunda yapıldığını açıkladı. İçişleri Bakanlığı ise Philadelphia’nın açtığı davayı “asılsız” olarak nitelendirdi.
Kent yönetimi ise serginin 2006 yılında federal hükümetle yapılan resmi bir anlaşma kapsamında hazırlandığını ve National Park Service’ın içerik üzerinde tek taraflı değişiklik yapma yetkisi bulunmadığını savunuyor. Dava dosyasında, serginin yıllar süren sivil toplum mücadelesi, akademik katkı ve kamusal diyalog sonucunda oluşturulduğu vurgulanıyor.
Sürece tepki gösteren Pennsylvania Valisi Josh Shapiro, kararın Amerikan tarihini “beyazlatma” girişimi olduğunu ifade ederken, Philadelphia Kent Konseyi Başkanı Kenyatta Johnson da köleliğin görmezden gelinmesinin tarihsel gerçekliği değiştirmeyeceğini belirtti.
Öte yandan Save Our Signs adlı girişim, sergi kaldırılmadan önce alandaki tüm panoları ve görsel materyalleri belgeleyerek kamuya açık bir arşiv oluşturdu. Girişimin kurucularından kütüphaneci Molly Blake, fotoğrafların hafızayı korumaya yardımcı olduğunu ancak serginin yerini tutamayacağını dile getirdi.
Davanın ilk duruşmasının önümüzdeki günlerde yapılması beklenirken, mahkemeden National Park Service’ın sergiye yönelik tüm müdahaleleri durdurması ve sökülen unsurların güvenliğini sağlaması talep ediliyor.
